Zielonogórska Grupa Lokalna
„Nauka a Religia”

 

Szukaj

Filozoficzne Aspekty Genezy 2009/2010, t. 6/7
Philosophical Aspects of Origin 2009/2010, vol. 6/7


Stephen C. Meyer

Demarkacja nauki i religii

(The Demarcation of Science and Religion)

download-ikona

Przekład z języka angielskiego / Translated from English by: Joanna Popek email-ikona website-ikona

Oryginał / Original: Stephen C. MEYER, The Demarcation of Science and Religion, w: Gary B. FERNGREN (ed.), The History of Science and Religion in the Western Tradition: An Encyclopedia, Garland Reference Library of the Humanities, vol. 1833, Garland Publishing, Inc., New York & London 2000, s. 18-26.

Streszczenie:

Demarkacja nauki i religii jest zagadnieniem szeroko dyskutowanym, nurtującym środowiska naukowe i filozoficzne od wielu dziesiątków lat. Uczeni chcieliby dysponować niezawodnym narzędziem umożliwiającym skuteczne odróżnienie obu tych dziedzin. Istnieją wprawdzie modele określające relacje pomiędzy nauką a religią: komplementaryzm oraz kompartmentalizm, jednakże współcześnie coraz częściej są one kwestionowane. W dodatku, wśród naukowców i filozofów nie ma zgody co do jednoznacznych kryteriów wytyczających granicę pomiędzy teoriami naukowymi a tymi, których za naukowe uznać nie można.

Stephen C. Meyer w swoim artykule podjął się analizy prób wytyczenia linii demarkacyjnej pomiędzy nauką a religią. Prezentuje argumenty zwolenników idei ścisłego ich odseparowania oraz wskazuje mankamenty tego podejścia. Sugeruje, że zdefiniowanie kryteriów, na podstawie których można by oddzielić naukę od pseudonauki, jest wysoce problematyczne, jeśli nie niemożliwe. Większość współczesnych filozofów coraz bardziej skłania się ku uznaniu, że istotną kwestią nie jest to, czy teoria jest naukowa, ale to, czy jest prawdziwa lub czy ma uzasadnienie dowodowe.

Meyer omawia ponadto osiągnięcia współczesnej filozofii nauki, zwłaszcza wyniki prac nad metodami nauk historycznych, które stosowane są także w dyskursach filozoficznych i religijnych. Na ich podstawie przyjmuje, że między różnorakimi teoriami pochodzenia, stanowiącymi przedmiot sporu kreacjonizmu z ewolucjonizmem, występują głębokie podobieństwa metodologiczne i logiczne. Pomiędzy kreacjonizmem i teorią inteligentnego projektu a naturalistycznymi teoriami ewolucji zachodzi - jego zdaniem - relacja "metodologicznej równoważności". Oznacza to, że jeżeli tylko o ich statusie poznawczym rozstrzyga się za pomocą tych samych kryteriów demarkacyjnych, to wszystkie te ujęcia uznać można albo za jednakowo naukowe, albo w równym stopniu nienaukowe.

Summary:

Author analyzes attempts to draw a demarcation line between science and religion. He presents arguments of proponents of the idea of strict separation of these domains and indicates flaws of this approach. He suggest also that defining the criteria which could serve as the basis of demarcation of science and pseudoscience is highly problematic, if not impossible. Most modern philosophers are more and more inclined toward to recognize that what is crucial is not whether a theory is scientific but whether it is true or evidentially justified.

Author discusses also achievements of modern philosophy of science, especially the results of work on the methods of historical science which are applied also in philosophical and religious discourses. On the basis of this methods author concludes that there exist deep methodological and logical similarities between various theories of origin which are the core of creation-evolution controversy. In his opinion, there is relation of “methodological equivalence” between creationism, intelligent design theory and naturalistic theories of evolution. It means that if we determine their epistemic status on the basis of the same demarcation criteria, then all these approaches can be recognized as equally scientific or equally unscientific.

Słowa kluczowe: demarkacja, kompartmentalizm, model komplementarności, testowalność, weryfikowalność, wnioskowanie do najlepszego wyjaśnienia, teoria ewolucji, kreacjonizm.

Keywords: demarcation, science, religion, compartmentalism, complementarity model, testability, verifiability, inference to the best explanation, evolution, creationism.

Recenzent / Reviewer: Krzysztof Kilian email-ikona website-ikona

Adres recenzenta / Reviewer's address: Uniwersytet Zielonogórski, Instytut Filozofii, al. Wojska Polskiego 71A, 65-762 Zielona Góra.

Data wstawienia tekstu na stronę: 2 marca 2011 r.

Published on webpage: 2 March 2011.

Informator

     
  

Jeżeli chcesz otrzymywać informacje o nowościach ZGL "Nauka a Religia", napisz o tym na ten e-mail: darsag@wp.pl

  
     

Odwiedza nas 90 gości oraz 0 użytkowników.